Kompleksowa analiza Kodeksu Rodzinnego i Opiekuńczego (KRO). Wszystko o podziale majątku, alimentach, dziedziczeniu ustawowym oraz procesie stwierdzenia nieważności małżeństwa.
Małżeństwo kanoniczne to nierozerwalne przymierze. Ważność sakramentu zależy od braku przeszkód, zachowania formy oraz wolnej i świadomej zgody.
Ślub katolika z osobą ochrzczoną w innym wyznaniu wymaga zezwolenia. Ślub z osobą nieochrzczoną (np. ateistą, muzułmaninem) wymaga dyspensy od przeszkody różnej religii. W obu przypadkach strona katolicka zobowiązuje się do wychowania dzieci w wierze.
Para żyjąca w związku cywilnym może "uzdrowić" małżeństwo w kościele (konwalidacja). Wymaga to odnowienia zgody w formie kanonicznej, o ile nie istnieją inne przeszkody.
To nie jest "rozwód kościelny". Sąd biskupi bada, czy węzeł małżeński w ogóle powstał.
Niedojrzałość emocjonalna, uzależnienia (alkohol, hazard, pornografia), zaburzenia osobowości uniemożliwiające podjęcie istotnych obowiązków małżeńskich.
Wykluczenie potomstwa ("nie chcę dzieci"), wykluczenie wierności (zastrzeżenie prawa do zdrady) lub wykluczenie nierozerwalności.
Małżeństwo zawarte pod presją (np. rodziców z powodu ciąży) jest nieważne.
Analiza skutków prawnych zawarcia i rozwiązania małżeństwa. Alimenty, podział majątku i dziedziczenie.
Powstaje automatycznie. Pensje, zyski z firm i czynsze są wspólne. Przedmioty nabyte przed ślubem oraz darowizny (chyba że darczyńca postanowił inaczej) są osobiste.
Wymaga notariusza. Każdy ma swój majątek. Kluczowa dla przedsiębiorców – chroni rodzinę przed długami firmy. Brak możliwości wspólnego rozliczania podatku.
W trakcie małżeństwa – rozdzielność (bezpieczeństwo). Po rozwodzie – oblicza się wzrost majątku każdego i wyrównuje różnicę. Chroni słabszą stronę finansową.
Dziedziczą w częściach równych, ale małżonek otrzymuje minimum 1/4 spadku. Dzieci "wypierają" rodziców i rodzeństwo zmarłego.
Gdy brak dzieci. Małżonek otrzymuje 1/2 spadku. Drugą połowę dzielą rodzice zmarłego. Jeśli jedno z rodziców nie żyje, wchodzi rodzeństwo zmarłego.
Art. 60 KRO rozróżnia dwie sytuacje:
Obowiązek ten wygasa przy zawarciu nowego małżeństwa przez uprawnionego lub po 5 latach (gdy brak winy), chyba że zajdą wyjątkowe okoliczności.
Sąd często kieruje na mediację przed orzeczeniem rozwodu, zwłaszcza gdy są dzieci. Mediacja pozwala ustalić plan wychowawczy i podział majątku.
Cudzoziemiec musi złożyć dokument stwierdzający, że zgodnie z prawem ojczystym może zawrzeć małżeństwo (zaświadczenie o zdolności prawnej). Jeśli uzyskanie dokumentu jest trudne (np. uchodźca, wojna), sąd polski może zwolnić z tego obowiązku.
Ślub zawarty za granicą jest ważny w Polsce, ale aby był widoczny w systemie (np. do dowodu, PESEL), trzeba go zarejestrować w polskim USC (transkrypcja).
Ścieżka łącząca skutki kanoniczne z cywilnymi w jednym akcie.
Rezerwacja terminu w kościele. Rozpoczęcie katechez przedmałżeńskich i wizyt w poradni rodzinnej. Ustalenie daty.
Pobranie "Zaświadczenia o braku okoliczności wyłączających zawarcie małżeństwa". Koszt skarbowy: 84 zł. Dokument ważny 6 miesięcy.
Spisanie protokołu kanonicznego pod przysięgą. Wymagane: dowody osobiste, metryki chrztu (max 6 msc), świadectwo bierzmowania, zaświadczenie USC.
Podpisanie zaświadczenia konkordatowego w zakrystii. Parafia przesyła dokumenty do USC w ciągu 5 dni w celu rejestracji.
Polacy zawierają związki małżeńskie coraz później.
Proporcje ślubów konkordatowych i cywilnych.
Tak. Należy złożyć oświadczenie przed kierownikiem USC w terminie 3 miesięcy od uprawomocnienia się wyroku rozwodowego. Po tym terminie zmiana nazwiska jest możliwa tylko w trybie administracyjnym (z ważnych powodów).
Sąd w wyroku rozwodowym orzeka o sposobie korzystania ze wspólnego mieszkania. Jeśli mieszkanie jest majątkiem odrębnym jednego małżonka, drugi może być zobowiązany do wyprowadzki (eksmisja jest możliwa w skrajnych przypadkach przemocy). Podział majątku (kto dostaje mieszkanie na własność) to zazwyczaj osobny proces.
Opłata sądowa od pozwu o rozwód wynosi stałe 600 zł. Jeśli rozwód jest bez orzekania o winie na zgodny wniosek, sąd zwraca połowę tej kwoty (300 zł). Do tego dochodzą ewentualne koszty adwokata.